Antybiotyk z grupy penicylin
Augmentin (amoksycylina z kwasem klawulanowym): na co jest i jak stosować
Augmentin (amoksycylina z kwasem klawulanowym) to antybiotyk na receptę. Tabletki 500 mg + 125 mg i zawiesina Augmentin MFF są wskazane m.in. w ostrym bakteryjnym zapaleniu zatok, ucha środkowego i pozaszpitalnym zapaleniu płuc. Zawiesina Augmentin ES jest wskazana tylko w dwóch ostatnich, u dzieci od 3 miesięcy poniżej 40 kg, gdy przyczyną są (lub prawdopodobnie są) pneumokoki oporne na penicylinę.
Recenzja medyczna: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn, PWZ 3211301) · Publikacja:
Autor: Redakcja MEDINOW Sp. z o.o. · Wytyczne redakcyjne
Augmentin: najważniejsze informacje
| Substancja czynna | amoksycylina (Amoxicillinum) i kwas klawulanowy (Acidum clavulanicum) |
|---|---|
| Grupa leków | antybiotyki: połączenia penicylin, w tym z inhibitorami beta-laktamazy (kod ATC J01CR02) |
| Postać | tabletki powlekane; proszek do sporządzania zawiesiny doustnej (Augmentin ES i Augmentin MFF) |
| Dostępne dawki | tabletki powlekane: 250 mg + 125 mg, 500 mg + 125 mg, 875 mg + 125 mg; Augmentin ES: (600 mg + 42,9 mg)/5 ml; Augmentin MFF: (400 mg + 57 mg)/5 ml |
| Kategoria dostępności | Rp - lek wydawany na receptę |
| Podmiot odpowiedzialny | GlaxoSmithKline Trading Services Limited |
| Refundacja | Częściowo - sześć opakowań (tabletki 250 mg + 125 mg, 500 mg + 125 mg, 875 mg + 125 mg i Augmentin ES), odpłatność 50% według wykazu leków refundowanych na 1 października 2026; Augmentin MFF nie ma pozycji w wykazie |
| Opakowania | tabletki 500 mg + 125 mg: blistry po 4, 10, 12, 14, 16, 20, 24, 30, 100 lub 500 tabletek albo torebka po 14, 20 lub 21 tabletek; Augmentin ES: butelki na 50, 75, 100 lub 150 ml; Augmentin MFF: butelki na 35, 70 lub 140 ml (nie wszystkie muszą być w obrocie) |
| Stan danych | Rejestr Produktów Leczniczych: 2 października 2026; wykaz leków refundowanych MZ na 1 października 2026 |
Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują konsultacji z lekarzem ani ulotki dołączonej do opakowania.
Zobacz wszystkie: Antybiotyki na receptę online
Augmentin: na co jest stosowany?
Augmentin to antybiotyk (amoksycylina z kwasem klawulanowym) stosowany w zakażeniach bakteryjnych. Według Charakterystyki Produktu Leczniczego (ChPL) tabletki 500 mg + 125 mg i zawiesina Augmentin MFF mają osiem wskazań u dzieci i dorosłych, m.in. zakażenia zatok, ucha środkowego, płuc, pęcherza, nerek, skóry i kości, a zawiesina Augmentin ES tylko dwa, u dzieci.
| Postać | Wskazania według ChPL |
|---|---|
| Tabletki 500 mg + 125 mg i MFF | ostre bakteryjne zapalenie zatok i zaostrzenie przewlekłego zapalenia oskrzeli (oba właściwie rozpoznane), ostre zapalenie ucha środkowego, pozaszpitalne zapalenie płuc, zapalenie pęcherza moczowego, odmiedniczkowe zapalenie nerek, zakażenia skóry i tkanek miękkich (szczególnie zapalenie tkanki łącznej, ukąszenia przez zwierzęta, ciężki ropień okołozębowy z szerzącym się zapaleniem tkanki łącznej), zakażenia kości i stawów |
| Augmentin ES | dzieci od 3 miesięcy o masie ciała poniżej 40 kg: ostre zapalenie ucha środkowego i pozaszpitalne zapalenie płuc wywołane (lub prawdopodobnie wywołane) przez Streptococcus pneumoniae oporny na penicylinę |
Tabletek 500 mg + 125 mg i Augmentin MFF nie stosuje się w zakażeniach wywołanych przez Streptococcus pneumoniae oporny na penicylinę.
Jak działa Augmentin?
Amoksycylina w Augmentinie hamuje enzymy bakterii potrzebne do budowy ściany komórkowej, co zwykle kończy się rozpadem bakterii. Sam kwas klawulanowy nie ma klinicznie użytecznego działania przeciwbakteryjnego, ale unieczynnia niektóre beta-laktamazy, enzymy opornych bakterii rozkładające amoksycylinę.
Czy Augmentin to mocny antybiotyk?
Augmentin to antybiotyk (penicylina z kwasem klawulanowym), a ChPL nie ocenia „mocy” antybiotyków, tylko opisuje, na jakie bakterie działa. Według ChPL tabletek i Augmentin MFF zwykle wrażliwe są m.in. Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae i Moraxella catarrhalis, a naturalnie oporne m.in. Pseudomonas, Legionella pneumophila i Mycoplasma pneumoniae.
Dawkowanie Augmentin u dorosłych
Według ChPL tabletek Augmentin 500 mg + 125 mg dorośli i dzieci o masie ciała co najmniej 40 kg przyjmują jedną tabletkę trzy razy na dobę (ChPL nie podaje tu odstępów w godzinach), z posiłkiem.
| Moc tabletek | Dawkowanie według ChPL |
|---|---|
| 250 mg + 125 mg | ChPL tej mocy nie należy do źródeł strony |
| 500 mg + 125 mg | jedna tabletka trzy razy na dobę (dorośli i dzieci od 40 kg) |
| 875 mg + 125 mg | ChPL tej mocy nie należy do źródeł strony |
Przy zaburzeniach czynności nerek (klirens kreatyniny 10-30 ml/min) ChPL zaleca dorosłym i dzieciom od 40 kg tabletkę 500 mg + 125 mg dwa razy na dobę, a poniżej 10 ml/min raz na dobę; przy hemodializie podaje osobny schemat. U osób starszych modyfikacja dawki nie jest konieczna, ale ChPL (punkt 5.2) zaleca staranny dobór dawek, bo częściej mają one zmniejszoną czynność nerek. Przy zaburzeniach czynności wątroby dawkuje się ostrożnie, regularnie kontrolując jej czynność.
Ile dni bierze się Augmentin?
ChPL tabletek 500 mg + 125 mg, Augmentin ES i MFF nie podają stałej liczby dni leczenia ani czasu do poprawy. Według ChPL tabletek i Augmentin MFF czas leczenia ustala się na podstawie reakcji pacjenta, a niektóre zakażenia wymagają dłuższego leczenia. Według wszystkich trzech ChPL nie należy przedłużać leczenia ponad 14 dni bez ponownej kontroli stanu zdrowia.
Co zrobić po pominięciu dawki Augmentin?
ChPL Augmentin (tabletki, ES i MFF) nie opisuje postępowania po pominięciu dawki ani po wymiotach. Decyduje o nim lekarz lub farmaceuta.
Augmentin dla dzieci: zawiesina ES i MFF
Augmentin ES i MFF to zawiesiny doustne dla dzieci o masie ciała (mc.) poniżej 40 kg: dawkę dobową oblicza się według masy dziecka i dzieli na dwie dawki, podawane z posiłkiem (MFF na jego początku). Dorośli i dzieci od 40 kg powinni stosować postacie dla dorosłych (ChPL MFF); ChPL Augmentin ES nie ma dla nich zaleceń.
| Postać | Dawka na dobę dla dzieci poniżej 40 kg |
|---|---|
| Augmentin ES (od 3 miesięcy) | (90 mg + 6,4 mg)/kg mc., dwie dawki |
| Augmentin MFF, niższa dawka | od (25 mg + 3,6 mg) do (45 mg + 6,4 mg)/kg mc., dwie dawki |
| Augmentin MFF, wyższa dawka | od (45 mg + 6,4 mg) do (70 mg + 10 mg)/kg mc., dwie dawki |
W Augmentin MFF dawki (70 mg + 10 mg)/kg mc. na dobę nie zaleca się przy masie 4-11 kg, u dzieci poniżej 2 lat brak danych klinicznych o dawkach większych niż (45 mg + 6,4 mg)/kg mc. na dobę, a poniżej 2 miesięcy ChPL nie podaje dawkowania. Augmentin ES i MFF nie są zalecane przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min. ChPL MFF zawiera tabelę dawek w ml dla masy 4-39 kg, np. 2,2 ml dwa razy na dobę przy masie 14 kg i dawce (25 mg + 3,6 mg)/kg mc. na dobę.
Jak przygotować i przechowywać zawiesinę Augmentin?
Zawiesinę sporządza się z proszku w butelce, dodając wodę (ilość podaje ChPL); przed każdą dawką butelką trzeba wstrząsnąć. Gotowa zawiesina Augmentin ES jest ważna 10 dni w 2-8°C, a Augmentin MFF 7 dni w lodówce (2-8°C); żadnej nie wolno zamrażać.
Skutki uboczne Augmentin
Najczęstsze działania niepożądane Augmentin to biegunka, nudności i wymioty.
| Częstość | Działania niepożądane |
|---|---|
| Bardzo często (u co najmniej 1 na 10 osób) | biegunka (tabletki 500 mg + 125 mg) |
| Często (u 1 do 10 na 100 osób) | kandydoza (zakażenie grzybicze) skóry i błon śluzowych, nudności, wymioty; biegunka (Augmentin ES i MFF) |
| Niezbyt często (u 1 do 10 na 1000 osób) | zawroty i ból głowy, niestrawność, wysypka, świąd, pokrzywka, zwiększenie aktywności AspAT i (lub) AlAT (umiarkowane, o nieznanym znaczeniu) |
| Rzadko (u 1 do 10 na 10 000 osób) | przemijająca leukopenia (mało białych krwinek), trombocytopenia (mało płytek krwi), rumień wielopostaciowy |
| Częstość nieznana | m.in. anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy, drgawki, związane z antybiotykiem zapalenie jelita grubego, zapalenie wątroby i żółtaczka zastoinowa (zauważone przy innych penicylinach i cefalosporynach), ciężkie reakcje skórne (m.in. zespół Stevensa-Johnsona); u dzieci przebarwienia zębów (Augmentin ES i MFF; zwykle można je usunąć szczotkowaniem) |
Zdarzenia dotyczące wątroby mogą być ciężkie, a objawy bywają niewidoczne przez kilka tygodni po zakończeniu leczenia.
Biegunka po Augmentinie
Biegunka należy do najczęstszych działań niepożądanych Augmentin, ale przy każdej biegunce w trakcie lub po antybiotyku trzeba brać pod uwagę związane z antybiotykiem zapalenie jelita grubego, o nasileniu od lekkiego do zagrażającego życiu. Według ChPL wymaga ono natychmiastowego odstawienia leku, badania lekarskiego i leczenia, a leki hamujące perystaltykę jelit są wtedy przeciwwskazane.
Augmentin a uczulenie na penicylinę
Przy nadwrażliwości na penicylinę Augmentin jest przeciwwskazany, bo amoksycylina w Augmentinie jest penicyliną. Przeciwwskazaniem jest też ciężka natychmiastowa reakcja alergiczna (anafilaksja) na inny lek beta-laktamowy w przeszłości: cefalosporynę, karbapenem lub monobaktam.
Przed leczeniem konieczny jest dokładny wywiad o wcześniejszych reakcjach nadwrażliwości na penicyliny i inne leki beta-laktamowe. U osób leczonych penicylinami notowano ciężkie, sporadycznie śmiertelne reakcje uczuleniowe, w tym ciężkie reakcje skórne; ryzyko jest większe po wcześniejszej nadwrażliwości na penicyliny i przy chorobach atopowych. Reakcje nadwrażliwości mogą prowadzić do zespołu Kounisa, czyli poważnej reakcji alergicznej, która może prowadzić do zawału serca.
Głównie u dzieci przyjmujących amoksycylinę z kwasem klawulanowym zgłaszano zapalenie jelit indukowane lekami (DIES). To reakcja alergiczna, której głównym objawem są przewlekłe wymioty 1 do 4 godzin po przyjęciu leku, bez skórnych ani oddechowych objawów alergii; mogą dołączyć m.in. ból brzucha, biegunka lub niedociśnienie. Zgłaszano ciężkie przypadki, w tym z rozwojem wstrząsu.
Przy reakcji alergicznej, także przy każdej skórnej reakcji nadwrażliwości, leczenie należy przerwać. Uogólniony rumień z krostkami i gorączką na początku leczenia może być objawem ostrej uogólnionej osutki krostkowej (AGEP); wtedy Augmentin trzeba odstawić, a dalsze podawanie amoksycyliny jest przeciwwskazane.
Przeciwwskazania i interakcje Augmentin
Augmentin jest przeciwwskazany przy nadwrażliwości na amoksycylinę, kwas klawulanowy, penicyliny lub substancję pomocniczą, po ciężkiej natychmiastowej reakcji alergicznej na inny lek beta-laktamowy oraz gdy amoksycylina lub kwas klawulanowy wywołały wcześniej żółtaczkę lub zaburzenia czynności wątroby. Augmentinu należy unikać przy podejrzeniu mononukleozy zakaźnej, bo u chorych na nią amoksycylina wiązała się z wysypką podobną do odry.
Interakcje z ChPL: doustne leki przeciwzakrzepowe (opisano wzrost INR, wskaźnika krzepnięcia krwi, przy acenokumarolu i warfarynie; przy jednoczesnym stosowaniu trzeba ściśle kontrolować INR lub czas protrombinowy), metotreksat (możliwa większa toksyczność), probenecyd (nie jest zalecany), mykofenolan mofetylu (spadek o około 50% stężenia aktywnego metabolitu mierzonego przed kolejną dawką) i allopurynol (może zwiększać ryzyko skórnych reakcji alergicznych).
Augmentin a alkohol
ChPL Augmentin (tabletki, ES i MFF) nie zawiera informacji o piciu alkoholu w czasie leczenia. Jedyna wzmianka o alkoholu dotyczy aromatu Augmentin MFF, który zawiera śladowe ilości alkoholu benzylowego; może on powodować reakcje alergiczne, a u dzieci wiąże się z ryzykiem ciężkich działań niepożądanych.
Augmentin a tabletki antykoncepcyjne
ChPL Augmentin (tabletki, ES i MFF) nie zawiera informacji o doustnych lekach antykoncepcyjnych; opisuje tylko interakcje wymienione wyżej.
Augmentin w ciąży i podczas karmienia piersią
W ciąży Augmentinu należy unikać, chyba że lekarz uzna jego zastosowanie za istotne; ograniczone dane nie wskazują na zwiększone ryzyko wad wrodzonych, ale w jednym badaniu zapobiegawcze leczenie przy przedwczesnym pęknięciu pęcherza płodowego mogło wiązać się ze zwiększonym ryzykiem martwiczego zapalenia jelit u noworodków. Obie substancje przenikają do mleka, a u karmionego dziecka możliwa jest biegunka i grzybica błon śluzowych, przez co może być konieczne przerwanie karmienia piersią. W czasie karmienia piersią lek stosuje się tylko po ocenie korzyści i ryzyka przez lekarza.
Czy Augmentin jest na receptę? Jak uzyskać receptę
Tak, Augmentin jest lekiem na receptę: w rejestrze ma kategorię Rp, więc w aptece nie jest wydawany bez recepty. Receptę wystawia lekarz po konsultacji, także online w naszym serwisie; kod e-recepty realizuje się w aptece. O wystawieniu recepty i wyborze antybiotyku decyduje lekarz po ocenie objawów. Więcej: Jak uzyskać e-receptę?
Cena Augmentin i refundacja
Według wykazu leków refundowanych na 1 października 2026 Augmentin jest refundowany częściowo: sześć opakowań z odpłatnością 50%. Augmentin MFF nie ma pozycji w wykazie, więc nie jest refundowany, a jego cena zależy od apteki.
| Opakowanie | Cena detaliczna | Dopłata pacjenta |
|---|---|---|
| Tabletki 250 mg + 125 mg, 21 szt. | 15,46 zł | 9,12 zł |
| Tabletki 500 mg + 125 mg, 14 szt. | 19,97 zł | 11,51 zł |
| Tabletki 875 mg + 125 mg, 14 szt. | 34,96 zł | 20,15 zł |
| Tabletki 875 mg + 125 mg, 20 szt. | 42,31 zł | 21,16 zł |
| Augmentin ES, 50 ml | 19,46 zł | 11,12 zł |
| Augmentin ES, 100 ml | 31,17 zł | 15,59 zł |
Refundacja obejmuje wszystkie zarejestrowane wskazania oraz wskazanie pozarejestracyjne z wykazu: „zakażenia u pacjentów z niedoborami odporności - profilaktyka”. To wskazanie spoza ChPL: wykaz podaje je jako pozarejestracyjne, a w punkcie 4.1 ChPL tabletek 500 mg + 125 mg, Augmentin ES i MFF go nie ma.
Augmentin czy Amotaks: czym się różnią?
Augmentin zawiera amoksycylinę z kwasem klawulanowym, a Amotaks samą amoksycylinę; oba są antybiotykami na receptę. ChPL Augmentin zaleca rozważyć zamianę na samą amoksycylinę, gdy pewne jest, że zakażenie wywołują bakterie na nią wrażliwe.
| Cecha | Augmentin | Amotaks |
|---|---|---|
| Substancje czynne | amoksycylina + kwas klawulanowy | amoksycylina |
| Postacie | tabletki, zawiesiny | kapsułki, tabletki, granulat do zawiesiny |
| Wskazania w ChPL | tabletki 500 mg + 125 mg i MFF: osiem rodzajów zakażeń; Augmentin ES: dwa, u dzieci | 13 rodzajów zakażeń i zapobieganie zapaleniu wsierdzia |
Skład i ulotka Augmentin
Substancjami czynnymi Augmentin są amoksycylina i kwas klawulanowy. Tabletka 500 mg + 125 mg zawiera 500 mg amoksycyliny i 125 mg kwasu klawulanowego, a wśród jej substancji pomocniczych nie ma laktozy. Zawiesiny Augmentin ES i MFF zawierają aspartam (ostrożnie przy fenyloketonurii) i maltodekstrynę (glukozę), więc nie powinny ich przyjmować osoby z zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Treść ulotki dla pacjenta nie należy do źródeł strony; oficjalne ChPL są w Rejestrze Produktów Leczniczych.
Augmentin: najczęściej zadawane pytania
Na co jest Augmentin?
Augmentin (amoksycylina z kwasem klawulanowym) jest antybiotykiem. Tabletki 500 mg + 125 mg i Augmentin MFF są według ChPL wskazane m.in. w ostrym bakteryjnym zapaleniu zatok, ucha środkowego i pozaszpitalnym zapaleniu płuc. Augmentin ES jest wskazany tylko u dzieci od 3 miesięcy o masie poniżej 40 kg, w ostrym zapaleniu ucha środkowego i pozaszpitalnym zapaleniu płuc wywołanych (lub prawdopodobnie wywołanych) przez Streptococcus pneumoniae oporny na penicylinę.
Jak dawkować Augmentin u dorosłych?
Według ChPL tabletek Augmentin 500 mg + 125 mg dorośli i dzieci od 40 kg przyjmują tabletkę trzy razy na dobę, z posiłkiem. Dawkowania tabletek 250 mg + 125 mg i 875 mg + 125 mg nie podajemy, bo ich ChPL nie należy do źródeł.
Jak dawkować Augmentin ES u dzieci?
Augmentin ES stosuje się tylko u dzieci od 3 miesięcy o masie ciała poniżej 40 kg, w ostrym zapaleniu ucha środkowego i pozaszpitalnym zapaleniu płuc wywołanych (lub prawdopodobnie wywołanych) przez Streptococcus pneumoniae oporny na penicylinę. Dawka to (90 mg + 6,4 mg)/kg mc. na dobę, w dwóch dawkach, z posiłkiem. ChPL Augmentin ES nie podaje tabeli dawek w ml ani dawki maksymalnej.
Ile dni bierze się Augmentin?
ChPL tabletek Augmentin 500 mg + 125 mg, Augmentin ES i Augmentin MFF nie podają stałej liczby dni leczenia. Według ChPL tabletek i MFF czas leczenia zależy od reakcji pacjenta, a niektóre zakażenia wymagają dłuższego leczenia; wszystkie trzy mówią, że nie należy przedłużać leczenia ponad 14 dni bez ponownej kontroli stanu zdrowia.
Jakie są skutki uboczne Augmentin?
Najczęstsze działania niepożądane Augmentin to biegunka, nudności i wymioty; biegunka ma kategorię „bardzo często” w ChPL tabletek 500 mg + 125 mg, a „często” w ChPL Augmentin ES i MFF. Często występuje kandydoza skóry i błon śluzowych, a niezbyt często zawroty głowy, niestrawność i wysypka skórna.
Czy przy uczuleniu na penicylinę można brać Augmentin?
Nie. Nadwrażliwość na którąkolwiek penicylinę jest przeciwwskazaniem do stosowania Augmentin, a amoksycylina w Augmentinie jest penicyliną. Przeciwwskazaniem jest też ciężka natychmiastowa reakcja alergiczna (anafilaksja) na inny lek beta-laktamowy w przeszłości. Przed leczeniem konieczny jest dokładny wywiad o takich reakcjach nadwrażliwości.
Czy Augmentin jest na receptę?
Tak. Augmentin ma w rejestrze kategorię dostępności Rp, czyli jest lekiem wydawanym na receptę, którą wystawia lekarz po konsultacji, także zdalnej; bez recepty Augmentin nie jest wydawany. O wystawieniu recepty i wyborze antybiotyku decyduje lekarz po ocenie objawów. Kod e-recepty realizuje się w aptece.
Czy Augmentin jest refundowany?
Częściowo. W wykazie leków refundowanych na 1 października 2026 jest sześć opakowań Augmentin (tabletki trzech mocy oraz Augmentin ES 50 ml i 100 ml) z odpłatnością 50%; dopłata wynosi od 9,12 zł do 21,16 zł. Augmentin MFF nie ma pozycji w wykazie.
Powiązane artykuły
Powiązane leki
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Augmentin, tabletki powlekane - Rejestr Produktów Leczniczych (URPL)
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Augmentin ES - Rejestr Produktów Leczniczych (URPL)
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Augmentin MFF - Rejestr Produktów Leczniczych (URPL)
- Charakterystyka Produktu Leczniczego Amotaks 500 mg (porównanie) - Rejestr Produktów Leczniczych (URPL)
- Obwieszczenie Ministra Zdrowia z 16 września 2026 r. w sprawie wykazu refundowanych leków na 1 października 2026 r. - Ministerstwo Zdrowia (gov.pl)
- Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL) i ulotka - Rejestr Produktów Leczniczych, URPL
- Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych - organ dopuszczający lek do obrotu - urpl.gov.pl
- Jak działa e-recepta i jak ją zrealizować - pacjent.gov.pl