Espiro (eplerenon) - dawkowanie, skutki uboczne, cena i refundacja
Espiro to lek zawierający eplerenon (Eplerenonum, kod ATC C03DA04) - selektywny antagonista receptora mineralokortykoidowego (MRA), czyli lek blokujący działanie aldosteronu. Stosowany jest jako uzupełnienie standardowego leczenia (w tym beta-blokerów takich jak betaloc zok czy bisocard) w celu zmniejszenia ryzyka zgonu sercowo-naczyniowego i hospitalizacji u pacjentów po zawale serca z dysfunkcją lewej komory oraz w przewlekłej niewydolności serca (klasa NYHA II) z obniżoną frakcją wyrzutową (LVEF ≤ 30-40%). Espiro dostępne jest w tabletkach powlekanych 25 mg i 50 mg (opakowania 20, 30 i 90 tabletek; na rynku także 10, 28 i 50 tabl.). Lek wydawany jest wyłącznie na receptę (Rp) i wymaga regularnej kontroli stężenia potasu oraz czynności nerek. To lek o lepiej tolerowanym profilu hormonalnym niż starszy spironolakton.
Recenzja medyczna: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn, PWZ 3211301) · Publikacja:
Autor: Redakcja MEDINOW Sp. z o.o. · Wytyczne redakcyjne
- Substancja czynna
- Eplerenon (Eplerenonum) - selektywny antagonista receptora mineralokortykoidowego (aldosteronu)
- Grupa / ATC
- Antagonista aldosteronu, diuretyk oszczędzający potas - kod ATC C03DA04
- Postać
- Tabletki powlekane (Espiro); w obrocie również postać: tabletki
- Dawki / moce
- 25 mg oraz 50 mg
- Wielkości opakowań (wg RPL)
- 20 tabl., 30 tabl., 90 tabl., 10 tabl., 28 tabl., 50 tabl.
- Kategoria wydawania
- Rp - lek wyłącznie na receptę
- Refundacja
- Tak - refundowany w Polsce we wskazaniach kardiologicznych (niewydolność serca, po zawale); dopłata zależy od wykazu leków refundowanych
- Producent
- Adamed Pharma S.A. (Polska); eplerenon dostępny też u innych producentów (lek generyczny, oryginał Inspra)
- Sposób podania
- Doustnie, 1 raz na dobę, niezależnie od posiłku (z jedzeniem lub bez)
- Działanie
- Blokuje receptory aldosteronu - zmniejsza retencję sodu i wody, chroni serce przed włóknieniem, oszczędza potas
📄 Ulotka i ChPL - oficjalny Rejestr Produktów Leczniczych (URPL)
Jak uzyskać receptę na Espiro online?
Receptę na Espiro można uzyskać przez e-konsultację (59,00 zł) - kod e-recepty trafia na e-mail zwykle w 15 minut, 24/7:
- Wypełnij formularz medyczny - wskaż Espiro jako potrzebny lek i opisz dotychczasowe leczenie lub objawy.
- Opłać e-konsultację (59,00 zł) - BLIK lub kartą płatniczą.
- Lekarz (PWZ 3211301) weryfikuje wywiad medyczny - o wystawieniu recepty zawsze decyduje lekarz.
- Odbierz 4-cyfrowy kod PIN e-recepty e-mailem, zwykle w 15 minut.
- Zrealizuj e-receptę w dowolnej aptece w Polsce - podaj kod PIN i PESEL (albo pokaż receptę w aplikacji mojeIKP).
Jeśli lekarz uzna, że lek nie jest dla Ciebie bezpieczny, nie wystawi recepty - opłata za konsultację jest wtedy zwracana w całości.
Co to jest Espiro i jak działa
Espiro to lek, którego substancją czynną jest eplerenon - selektywny antagonista receptora mineralokortykoidowego (MRA), należący do grupy antagonistów aldosteronu (kod ATC C03DA04). Dostępny jest w tabletkach powlekanych 25 mg i 50 mg.
Mechanizm działania:
1. Aldosteron to hormon wytwarzany przez nadnercza, który nasila wchłanianie zwrotne sodu i wody w nerkach oraz wydalanie potasu, podnosi ciśnienie i - co istotne w kardiologii - napędza włóknienie (przebudowę) mięśnia sercowego i naczyń. 2. Eplerenon blokuje receptor mineralokortykoidowy, do którego normalnie przyłącza się aldosteron. Dzięki temu: - zmniejsza się retencja sodu i wody (efekt łagodnie moczopędny), - oszczędzany jest potas (dlatego Espiro to diuretyk oszczędzający potas), - hamowana jest niekorzystna przebudowa serca po zawale i w niewydolności serca. 3. W odróżnieniu od starszego spironolaktonu, eplerenon jest selektywny - słabo wiąże się z receptorami androgenowymi i progesteronowymi, dlatego rzadziej powoduje ginekomastię, bolesność piersi czy zaburzenia miesiączkowania.
Espiro nie jest klasycznym lekiem na nadciśnienie pierwszego rzutu - jego główną rolą jest ochrona serca u pacjentów po zawale i z niewydolnością serca, w skojarzeniu ze standardową terapią (ACE-inhibitor lub sartan, beta-bloker jak betaloc zok, bisocard lub nebilet).
Wskazania - kiedy stosuje się Espiro
Espiro (eplerenon) jest stosowany jako uzupełnienie standardowego leczenia (nie zamiast niego) w następujących sytuacjach:
| Wskazanie | Cel terapii | |---|---| | Po zawale serca z dysfunkcją lewej komory (LVEF ≤ 40%) i objawami niewydolności serca | Zmniejszenie ryzyka zgonu sercowo-naczyniowego i hospitalizacji (badanie EPHESUS) | | Przewlekła niewydolność serca klasy II wg NYHA z obniżoną frakcją wyrzutową (LVEF ≤ 30-35%) | Zmniejszenie ryzyka zgonu i hospitalizacji z przyczyn sercowo-naczyniowych (badanie EMPHASIS-HF) |
W praktyce klinicznej eplerenon jest jednym z filarów leczenia niewydolności serca z obniżoną frakcją wyrzutową (HFrEF) - obok inhibitorów ACE/ARNI, beta-blokerów i flozyn (inhibitorów SGLT2).
Warunki włączenia leczenia: - stężenie potasu w surowicy ≤ 5,0 mmol/l przed rozpoczęciem, - prawidłowa lub umiarkowanie obniżona czynność nerek (eGFR), - pacjent leczony już zwykle ACE-inhibitorem (np. ramiprylem, peryndoprylem) lub sartanem oraz beta-blokerem.
Uwaga: eplerenon bywa też przepisywany poza wskazaniami rejestracyjnymi w opornym nadciśnieniu tętniczym, ale o tym decyduje wyłącznie lekarz. Lek nie jest przeznaczony do samodzielnego leczenia nadciśnienia bez wskazań kardiologicznych. Leki przeciwzakrzepowe stosowane równolegle w kardiologii to m.in. acard i xarelto.
Dawkowanie Espiro
Dawkowanie ustala lekarz i dostosowuje je na podstawie kontroli stężenia potasu. Espiro przyjmuje się doustnie raz na dobę, niezależnie od posiłków (z jedzeniem lub bez).
Schemat typowego dawkowania (HFrEF / po zawale):
| Etap | Dawka | Uwagi | |---|---|---| | Dawka początkowa | 25 mg 1×/dobę | po 4 tygodniach zwiększana, jeśli potas pozwala | | Dawka docelowa (podtrzymująca) | 50 mg 1×/dobę | maksymalna zalecana dawka | | U pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek | często 25 mg co drugi dzień na początku | według decyzji lekarza |
Modyfikacja dawki w zależności od potasu:
- | Potas (mmol/l) | Działanie |
- |---|---|
- | < 5,0 | można utrzymać lub zwiększyć dawkę |
- | 5,0-5,4 | utrzymać dawkę bez zmian |
- | 5,5-5,9 | zmniejszyć dawkę (np. 50→25 mg lub 25 mg→co drugi dzień) |
- | ≥ 6,0 | odstawić lek, kontrola potasu |
Kontrola laboratoryjna: stężenie potasu i kreatyniny należy sprawdzić przed rozpoczęciem, w 1. tygodniu, po 1 miesiącu oraz po każdej zmianie dawki, a następnie okresowo.
Pominięcie dawki: jeśli zapomnisz przyjąć tabletkę, weź ją gdy tylko sobie przypomnisz, chyba że zbliża się pora kolejnej - wtedy nie podwajaj dawki.
Skutki uboczne Espiro
Najważniejszym i najczęściej ocenianym działaniem niepożądanym eplerenonu jest hiperkaliemia (zbyt wysoki poziom potasu) - dlatego konieczne są regularne badania krwi.
Częste (≥ 1/100 pacjentów): - hiperkaliemia (podwyższony potas) - może objawiać się osłabieniem mięśni, uczuciem mrowienia, zaburzeniami rytmu serca, - zawroty głowy, omdlenia, - spadek ciśnienia (hipotonia), - biegunka, nudności, zaparcia, - zaburzenia czynności nerek (wzrost kreatyniny), - kaszel, bezsenność, ból głowy.
- Niezbyt częste:*
- odwodnienie, hiponatremia (niski sód),
- wysypka, świąd, nadmierna potliwość,
- ból pleców, kurcze mięśni,
- przyspieszone bicie serca.
Rzadziej niż w przypadku spironolaktonu występują działania hormonalne (ginekomastia, bolesność piersi) - to główna przewaga eplerenonu wynikająca z jego selektywności.
- Kiedy pilnie skontaktować się z lekarzem:*
- objawy hiperkaliemii: osłabienie mięśni, kołatanie serca, nieregularny puls,
- znaczne zawroty głowy lub omdlenia,
- objawy reakcji alergicznej (obrzęk twarzy, gardła, trudności w oddychaniu).
Lista nie jest pełna - kompletny wykaz znajduje się w ulotce dołączonej do opakowania. O każdym niepokojącym objawie poinformuj lekarza lub farmaceutę.
Przeciwwskazania i ostrzeżenia
Espiro (eplerenon) jest PRZECIWWSKAZANY w przypadku: - nadwrażliwości na eplerenon lub którykolwiek składnik leku, - wysokiego stężenia potasu (hiperkaliemia, potas > 5,0 mmol/l) na początku leczenia, - ciężkiej niewydolności nerek (eGFR < 30 ml/min/1,73 m²), - ciężkiej niewydolności wątroby (klasa C wg Childa-Pugha), - jednoczesnego stosowania leków oszczędzających potas lub suplementów potasu, - jednoczesnego stosowania silnych inhibitorów CYP3A4 (np. ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, rytonawir, nefazodon), - jednoczesnego stosowania inhibitora ACE razem z sartanem (potrójna blokada układu RAA).
Szczególna ostrożność i monitorowanie: - Ryzyko hiperkaliemii rośnie przy niewydolności nerek, cukrzycy, u osób starszych oraz przy łączeniu z ACE-inhibitorami/sartanami i NLPZ - konieczna kontrola potasu i kreatyniny. - Leki zwiększające stężenie eplerenonu (umiarkowane inhibitory CYP3A4 - np. erytromycyna, flukonazol, werapamil, sok grejpfrutowy) - mogą wymagać redukcji dawki. - NLPZ (ibuprofen, diklofenak) osłabiają działanie i nasilają retencję potasu.
Ciąża i karmienie: eplerenon stosuje się wyłącznie wtedy, gdy korzyść przeważa nad ryzykiem - decyzję podejmuje lekarz. Nie wiadomo, czy przenika do mleka kobiecego.
Prowadzenie pojazdów: możliwe zawroty głowy - zachowaj ostrożność do czasu poznania reakcji organizmu.
Espiro a alkohol
Czy można pić alkohol podczas stosowania Espiro?
Ulotka eplerenonu nie zawiera bezwzględnego zakazu spożywania alkoholu - nie ma typowej, niebezpiecznej reakcji disulfiramowej jak np. przy metronidazolu. Jednak zdecydowanie odradza się łączenie alkoholu z tym lekiem z kilku powodów:
1. Nasilenie spadku ciśnienia - alkohol rozszerza naczynia i obniża ciśnienie, a Espiro również działa hipotensyjnie. Połączenie zwiększa ryzyko zawrotów głowy, omdleń i upadków, zwłaszcza przy wstawaniu. 2. Odwodnienie - alkohol działa moczopędnie i może zaburzać gospodarkę wodno-elektrolitową, co u pacjenta przyjmującego lek wpływający na potas i sód jest niekorzystne. 3. Obciążenie serca - pacjenci stosujący Espiro mają zwykle niewydolność serca lub przebyty zawał, a alkohol jest dla osłabionego mięśnia sercowego dodatkowym obciążeniem i może nasilać zaburzenia rytmu. 4. Wątroba - alkohol obciąża wątrobę, przez którą metabolizowany jest eplerenon (CYP3A4).
Podsumowanie: okazjonalna, niewielka ilość alkoholu zwykle nie powoduje gwałtownej reakcji, ale ze względu na chorobę podstawową (serce) najlepiej ograniczyć alkohol do minimum lub z niego zrezygnować. Każdy przypadek warto omówić z lekarzem prowadzącym.
Cena Espiro i refundacja
Ile kosztuje Espiro?
Cena zależy od dawki (25 mg lub 50 mg) oraz wielkości opakowania (od 10 do 90 tabletek). Orientacyjnie:
- | Opakowanie | Orientacyjna cena (pełnopłatna) |
- |---|---|
- | Espiro 25 mg, 30 tabl. | ok. 25-45 zł |
- | Espiro 50 mg, 30 tabl. | ok. 35-60 zł |
- | Espiro 50 mg, 90 tabl. (opakowanie ekonomiczne) | ok. 60-110 zł |
Refundacja NFZ: eplerenon jest lekiem refundowanym w Polsce we wskazaniach kardiologicznych (m.in. niewydolność serca, stan po zawale serca z dysfunkcją lewej komory). Po przepisaniu recepty z odpowiednim poziomem odpłatności dopłata pacjenta jest znacznie niższa niż cena pełnopłatna - dokładną kwotę określa aktualne obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu leków refundowanych.
- Co wpływa na ostateczną cenę:*
- czy recepta ma kod refundacyjny zgodny ze wskazaniem,
- konkretny producent (Espiro Adamed vs. inne generyki eplerenonu vs. oryginalny Inspra),
- wielkość opakowania (większe są zwykle tańsze w przeliczeniu na tabletkę).
Farmaceuta w aptece, na podstawie kodu refundacji na recepcie, wyda lek po cenie z dopłatą. Warto zapytać o tańszy zamiennik o tym samym składzie.
Zamienniki Espiro
Espiro to jedna z handlowych nazw eplerenonu. Na rynku dostępne są inne preparaty zawierające tę samą substancję czynną - są to zamienniki o identycznym działaniu (różnią się ceną i producentem):
- | Preparat | Substancja czynna | Uwagi |
- |---|---|---|
- | Espiro (Adamed) | eplerenon 25/50 mg | omawiany lek |
- | Inspra | eplerenon 25/50 mg | preparat oryginalny |
- | Eplerenon (różni producenci) | eplerenon 25/50 mg | generyki |
- | Eligard / Reneptra / Aldron i inne | eplerenon 25/50 mg | zamienniki generyczne |
Wszystkie zawierają ten sam eplerenon i są wzajemnie zamienne - farmaceuta może zaproponować tańszy odpowiednik (zamiennik) o tym samym składzie i dawce.
Zamiennik o innym mechanizmie (ta sama grupa MRA): - spironolakton (np. Verospiron, Spironol) - starszy, tańszy antagonista aldosteronu, ale częściej powoduje działania hormonalne (ginekomastia, bolesność piersi, zaburzenia miesiączkowania). Zamiany eplerenon ↔ spironolakton nie należy dokonywać samodzielnie - decyzję podejmuje lekarz.
Inne leki kardiologiczne stosowane razem z Espiro w niewydolności serca i po zawale to m.in. beta-blokery: bisocard, betaloc zok, nebilet, statyna atoris, a także leki przeciwzakrzepowe acard i xarelto - nie są one zamiennikami, lecz lekami uzupełniającymi terapię.
Jak uzyskać receptę na Espiro online
Espiro jest lekiem wydawanym wyłącznie na receptę (kategoria Rp) - nie kupisz go bez recepty. Jeśli stosujesz go przewlekle (kontynuacja leczenia ustalonego przez kardiologa), receptę możesz uzyskać wygodnie przez e-receptę online.
Jak to działa w ereceptaonline24.pl:
1. Wybierz usługę e-recepta i wypełnij formularz medyczny - podaj nazwę leku (Espiro), dawkę (25 lub 50 mg) oraz wielkość opakowania. 2. Opisz swój stan zdrowia - rozpoznanie (np. niewydolność serca, stan po zawale), dotychczasowe leczenie, ostatnie wyniki badań (szczególnie poziom potasu i kreatyniny/eGFR). 3. Lekarz weryfikuje wniosek pod kątem bezpieczeństwa - eplerenon wymaga monitorowania potasu i czynności nerek, więc lekarz może poprosić o aktualne wyniki badań. 4. Po pozytywnej weryfikacji otrzymasz e-receptę (4-cyfrowy kod) na e-mail, który realizujesz w dowolnej aptece.
Koszt konsultacji: 59 zł za wystawienie e-recepty.
Ważne: e-recepta online to kontynuacja leczenia zaleconego wcześniej przez kardiologa - to lekarz prowadzący decyduje o rozpoczęciu i dawkowaniu eplerenonu na podstawie badań i echokardiografii. Online wygodnie przedłużysz receptę, gdy kończy się zapas leku, bez konieczności wizyty stacjonarnej. Nie należy samodzielnie rozpoczynać ani zmieniać dawki Espiro.
Najczęściej zadawane pytania
Ile kosztuje Espiro?
Czy Espiro jest na receptę?
Jak dawkować Espiro?
Czy podczas stosowania Espiro można pić alkohol?
Jakie są najczęstsze skutki uboczne Espiro?
Czym można zastąpić Espiro?
Jak długo stosuje się Espiro?
Czy Espiro to lek na nadciśnienie?
Czy Espiro jest refundowane przez NFZ?
Czy Espiro jest bezpieczny dla nerek?
Czym różni się Espiro (eplerenon) od spironolaktonu?
Powiązane leki
Źródła
- Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL) i ulotka - Rejestr Produktów Leczniczych, URPL
- Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych - organ dopuszczający lek do obrotu - urpl.gov.pl
- Jak działa e-recepta i jak ją zrealizować - pacjent.gov.pl
Informacje o dawkowaniu i przeciwwskazaniach pochodzą z ChPL zatwierdzonej przez URPL. Strona ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej.