Ursofalk (kwas ursodeoksycholowy) - recepta online 2026
**Ursofalk** zawiera **kwas ursodeoksycholowy (UDCA) 250-500 mg** - naturalny kwas żółciowy o właściwościach hepatoprotekcyjnych i choleretycznych. Stosowany w **pierwotnym zapaleniu dróg żółciowych (PBC)** - lek I rzutu, **rozpuszczaniu kamieni cholesterolowych** w pęcherzyku żółciowym, **cholestazie ciążowej (ICP)**, **chorobie stłuszczeniowej wątroby** (off-label). E-recepta od 59 zł.
- Nazwa handlowa
- **Ursofalk** (Dr. Falk Pharma, Niemcy), **Ursopol**, **Proursan**, **Ursoxyn** - generyki
- Substancja czynna
- **Kwas ursodeoksycholowy (UDCA)** 250 mg lub 500 mg
- Postać
- Kapsułki 250 mg (twarde), tabletki 500 mg, zawiesina doustna 250 mg/5 ml dla dzieci
- Dawkowanie PBC
- **13-15 mg/kg/d** podzielone na 2-3 dawki (osoba 70 kg = ok. 1000 mg/d)
- Dawkowanie kamica żółciowa
- **10 mg/kg/d** 1×/d wieczorem przez 6-12 miesięcy
- Dawkowanie ICP (cholestaza ciążowa)
- **10-15 mg/kg/d** podzielone na 2-3 dawki
- Cena
- **50-150 zł / 100 kaps 250 mg**, **refundowany NFZ** w PBC, kamicy, niektórych chorobach wątroby
- Główne wskazania (FDA + EMA)
- Pierwotne zapalenie dróg żółciowych (PBC), kamica żółciowa cholesterolowa (małe kamienie), cholestaza ciążowa (ICP), pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych (PSC) - off-label
- Bezpieczeństwo
- **Wysoki profil bezpieczeństwa** - najczęstszy skutek: biegunka (10-20%), poza tym minimalne
- Czas leczenia
- **PBC**: dożywotnio. **Kamica**: 6-12 mc. **Cholestaza ciążowa**: do porodu
Co to jest Ursofalk i kiedy stosować
**Ursofalk** zawiera **kwas ursodeoksycholowy (UDCA)** - naturalny kwas żółciowy stanowiący ~3% kwasów żółciowych człowieka. **Mechanizm działania:**
1. **Choleretyczny** - zwiększa wydzielanie żółci, **rozcieńcza ją** (zmniejsza stężenie cholesterolu) 2. **Hepatoprotekcyjny** - chroni hepatocyty przed toksycznym działaniem hydrofobowych kwasów żółciowych (CDCA, LCA) 3. **Immunomodulujący** - w PBC reguluje odpowiedź immunologiczną 4. **Rozpuszczający** - może rozpuszczać małe kamienie cholesterolowe w pęcherzyku żółciowym (NIE pigmentowe lub mieszane!) 5. **Antyapoptotyczny** - chroni komórki nabłonka dróg żółciowych
**Wskazania (wytyczne EASL 2017, 2022, AASLD 2018):**
| Wskazanie | Dawka | Skuteczność | |---|---|---| | **Pierwotne zapalenie dróg żółciowych (PBC)** | 13-15 mg/kg/d | **I rzut**, redukuje progresję marskości, normalizuje ALP u 60% | | **Kamica żółciowa cholesterolowa** | 10 mg/kg/d × 6-12 mc | Skuteczność ~50% w małych kamieniach <15 mm | | **Cholestaza ciążowa (ICP)** | 10-15 mg/kg/d | Redukuje świąd, normalizuje próby wątrobowe | | **Pierwotne stwardniające zapalenie dróg żółciowych (PSC)** | 13-23 mg/kg/d | Off-label, kontrowersyjny - nie zmienia rokowania | | **NAFLD/NASH (stłuszczeniowa wątroba)** | 20-30 mg/kg/d | Off-label, **brak udowodnionej skuteczności** w badaniach | | **Cholestaza po cholecystektomii** | 5-15 mg/kg/d | Objawowe leczenie |
**1. Pierwotne zapalenie dróg żółciowych (PBC):** - **Autoimmunologiczna choroba wątroby**, głównie kobiety 40-60 r.ż. - **Objawy**: świąd, zmęczenie, żółtaczka (późno) - **Diagnoza**: wzrost ALP + AMA (anti-mitochondrial antibody) + biopsja w wątpliwościach - **Ursofalk to standardowe leczenie I rzut** - kontynuacja dożywotnia - **Skuteczność**: 60% pacjentów osiąga remisję biochemiczną, 40% wymaga drugiego rzutu (obeticholic acid - Ocaliva)
**2. Kamica żółciowa cholesterolowa:** - **Kwalifikacja do UDCA**: małe kamienie **<15 mm**, **pęcherzyk funkcjonujący**, **kamienie cholesterolowe** (NIE pigmentowe!), brak nawracających ostrych ataków - **Skuteczność**: rozpuszczenie u 30-60% pacjentów po 12 miesiącach - **Nawroty**: 25-50% w ciągu 5 lat po zakończeniu leczenia → wymagana profilaktyka stylu życia (mniej tłuszczu, zmniejszenie masy ciała) - **Standardowo lepiej**: cholecystektomia laparoskopowa (jednorazowy zabieg, 99% skuteczność, brak nawrotów) - **Ursofalk wskazany** gdy: pacjent nie chce/NIE może operacji, oczekiwanie na operację, nawracające małe kamienie
**3. Cholestaza ciężarnych (ICP):** - **III trymestr ciąży**, świąd skóry + wzrost prób wątrobowych (ALP, GGT, kwasy żółciowe) - **Ryzyko**: dla matki znikome, **dla płodu**: ryzyko śmierci wewnątrzmacicznej, przedwczesnego porodu, smółkowych wód płodowych - **Ursofalk to STANDARD leczenia** - redukuje świąd, normalizuje próby wątrobowe, **redukuje ryzyko płodu** (badanie PITCHES 2019 - niewielki efekt, ale obecnie pozostaje standardem) - **Kontynuacja do porodu** - po porodzie cholestaza ustępuje samoistnie
- *Co Ursofalk nie leczy:**
- **Wirusowe zapalenia wątroby** (HBV, HCV) - wymagane antywirusowe
- **Alkoholowa choroba wątroby** - wymagana abstynencja
- **Marskość wątroby zaawansowana (Child-Pugh C)** - nieskuteczny
- **Kamica pigmentowa** (po hemolizie, sferocytozie, niedokrwistości sierpowatej)
- **Większe kamienie >15 mm** lub kamienie z dużym zwapnieniem
Więcej: [[mesopral]], [[controloc]], [[nolpaza]], [[choroba-wrzodowa-żołądka]].
Dawkowanie, schemat i skutki uboczne
**Dawkowanie szczegółowe:**
- *Pierwotne zapalenie dróg żółciowych (PBC):**
- **13-15 mg/kg/d** w 2-3 dawkach
- Osoba 70 kg: **ok. 1000 mg/d** = 4 kapsułki 250 mg dziennie (lub 2 tabl 500 mg)
- **Dawkowanie**: rano + południe + wieczór po posiłku
- **Kontynuacja**: **dożywotnio**
- *Kamica żółciowa cholesterolowa:**
- **10 mg/kg/d** w **1 dawce wieczornej** (z kolacją) - wieczorne wytwarzanie żółci większe
- Osoba 70 kg: **ok. 700 mg/d** = 3 kapsułki 250 mg
- **Czas leczenia**: **6-24 miesiące** (zwykle 12 mc)
- **Ocena po 3-6 mc**: USG pęcherzyka → kontynuacja jeśli kamienie maleją
- *Cholestaza ciężarnych (ICP):**
- **10-15 mg/kg/d** w 2-3 dawkach
- Osoba 70 kg ciężarna: ok. 1000-1500 mg/d
- **Kontynuacja do porodu**
- *Wskazania pediatryczne** (zawiesina 250 mg/5 ml):
- Cholestaza neonatalna, mukowiscydoza z chorobą wątroby
- **Dawkowanie**: 10-30 mg/kg/d, podzielone
- *Z jedzeniem czy bez:**
- **Z posiłkiem** lub **po posiłku** - lepsza wchłanialność
- Wieczorna dawka **z kolacją** - większe wytwarzanie żółci nocą
- **Pić popijaj wodą** - kapsułki połykać w całości
- *Co jeśli pominę dawkę:**
- Weź jak najszybciej tego samego dnia
- Jeśli zbliża się następna dawka - pomiń, **nie podwajaj**
- 1-2 pominięcia w mc nie wpływają znacząco (lek o efekcie kumulatywnym)
**Skutki uboczne:**
**Częste (>10%):** - **Biegunka** (10-20%) - najczęściej w pierwszych tygodniach, zazwyczaj łagodna, ustępuje samoistnie
- *Niezbyt częste (1-10%):**
- **Nudności**
- **Bóle brzucha**
- **Wzdęcia**
- **Wapnienie kamieni** (5-10%) - przy długim leczeniu kamicy, czasem widoczne w RTG
- *Rzadkie (<1%):**
- Reakcje alergiczne (wysypka, świąd)
- Wzrost ALT/AST przejściowy
- Bardzo rzadko - pogorszenie objawów w niektórych chorobach wątroby
- *Bezwzględne przeciwwskazania:**
- **Niedrożność dróg żółciowych** (kamica przewodowa, nowotwór)
- **Aktywne zapalenie pęcherzyka żółciowego** (cholecystitis)
- **Aktywne wrzody trawienne** (rzadkie wskazanie)
- **Marskość wątroby zdekompensowana** (Child-Pugh C)
- **Nadwrażliwość** na UDCA
- **Kamica pigmentowa** lub kamienie zwapnione (brak skuteczności)
- **Niefunkcjonujący pęcherzyk żółciowy** (w kamicy)
**Interakcje:** - **Cholestyramina, kolestypol** (resin antylipidowy) - zmniejszają wchłanianie UDCA, **odstęp 4-5 h** - **Antacida** (wodorotlenek glinu, magnezu) - zmniejszają wchłanianie, **odstęp 2 h** - **Cyklosporyna** - UDCA zwiększa wchłanianie cyklosporyny (monitoruj stężenie) - **Doustne antykoncepcyjne (COC)** - zmniejszają skuteczność UDCA w kamicy (COC zwiększa litogenność żółci) - **Statyny** (atorwastatyna, simwastatyna) - brak istotnej interakcji - **Alkohol** - brak farmakologicznej interakcji, ale **alkohol szkodzi wątrobie** ogólnie
- *Alkohol + Ursofalk:**
- **Brak farmakologicznej interakcji**
- Jednak alkohol w chorobie wątroby = bezwzględne przeciwwskazanie!
- PBC + alkohol = przyspieszenie progresji marskości
- Cholestaza ciążowa + alkohol = nie w ciąży w ogóle!
- *Ciąża + Ursofalk:**
- **Kategoria FDA B** - bezpieczny w ciąży
- **Standardowy lek w cholestazie ciążowej (ICP)**!
- **III trymestr** - pełna dostępność
- **Karmienie piersią** - niewielkie ilości w mleku, akceptowalne
**Prowadzenie pojazdów:** - **Brak wpływu** na zdolność prowadzenia pojazdów
Więcej: [[controloc]], [[nolpaza]], [[choroba-wrzodowa-żołądka]].