eRecepta Online

Leki psychiatryczne - przewodnik 2026 (depresja, lęk, ADHD, bezsenność)

Leki psychiatryczne na e-receptę: **SSRI/SNRI** ([[asertin]], [[lexapro]], [[dulsevia]]), **ADHD** ([[concerta]], [[strattera]], [[vyvanse]]), **bezsenność** ([[trittico-cr-75]], hydroksyzyna), **lęk** (hydroksyzyna, SSRI). Konsultacja psychiatryczna online od 89 zł.

5 głównych obszarów psychiatrii i leki 2026

Psychiatria obejmuje **5 głównych jednostek chorobowych** najczęściej diagnozowanych w Polsce 2026:

| Schorzenie | Częstość PL | Leki I rzutu | Cena/mc | |---|---|---|---| | **Depresja** | 1,5 mln pacjentów | SSRI: [[asertin]], [[lexapro]], escitalopram, paroksetyna | 10-50 zł | | **Zaburzenia lękowe** | 2-3 mln | SSRI: sertralina, escitalopram + [[hydroxyzinum]] | 10-50 zł | | **Bezsenność** | 30-50% dorosłych | [[trittico-cr-75]] (trazodon), [[hydroxyzinum]], melatonina | 10-25 zł | | **ADHD u dorosłych** | 4-5% populacji (~1,5 mln) | [[concerta]], [[medikinet]], [[strattera]], [[vyvanse]] | 60-450 zł | | **Choroba afektywna dwubiegunowa** | 1-2% | Stabilizatory: lit, walproinian, lamotrygina | 15-60 zł |

**Uwaga:** Ta kategoria łączy się z [[kategoria/depresja]], [[kategoria/adhd]], [[kategoria/bezsenność]] - szczegółowe informacje znajdziesz tam.

**Konsultacja psychiatryczna online** (89 zł) jest **idealna do kontynuacji terapii** (przedłużenie recepty po pierwszej wizycie z psychiatrą stacjonarnym), **drobnych korekt dawek**, **bezsenności sytuacyjnej**. Pierwsza diagnoza ciężkiej depresji, zaburzeń psychotycznych - wymaga fizycznej wizyty.

Depresja - SSRI/SNRI w 2026

**Depresja** dotyka **1,5 mln Polaków** (NFZ 2024) - kobiety 2× częściej. Wytyczne **NICE 2022** + **APA 2022** rekomendują **SSRI jako I rzut**.

**5 głównych SSRI w Polsce:**

  • | Lek | Substancja | Dawka start | Cel dawka | Profil |
  • |---|---|---|---|---|
  • | **[[asertin]]** | Sertralina | 25-50 mg | 50-200 mg | Najwszechstronniejszy, OK w ciąży |
  • | **[[lexapro]]** | Escitalopram | 5-10 mg | 10-20 mg | Najmniej interakcji, krótszy T½ |
  • | **Cipramil/Citaxin** | Citalopram | 10-20 mg | 20-40 mg | Ryzyko wydłużenia QT >40 mg |
  • | **Seroxat** | Paroksetyna | 10-20 mg | 20-50 mg | Najsilniejsza, dyskontynuacja trudna |
  • | **Bioxetin/Fluoksetyna** | Fluoksetyna | 10-20 mg | 20-60 mg | Aktywująca, długi T½ |
  • *SNRI (II rzut):**
  • **[[dulsevia]]** (duloksetyna) - depresja + ból neuropatyczny + fibromialgia. 30-120 mg.
  • **Velaxin/Wenlafaxin** (wenlafaksyna) - depresja oporna, lęk. 75-225 mg SR.

**Inne klasy:** - **[[wellbutrin]]** (bupropion) - pomocne przy zmęczeniu, motywacji, rzucaniu palenia. NIE w lęku/bezsenności (aktywujący). - **Mirtazapina (Remeron)** - depresja + bezsenność (uspokajająca), apetyt. - **[[trittico-cr-75]]** (trazodon) - depresja + bezsenność, mała dawka 50-100 mg na sen.

  • *Kluczowe zasady:**
  • 1. **4-6 tygodni do pełnego efektu** - nie odstawiaj po 2 tygodniach!
  • 2. **Pełna remisja, nie tylko poprawa** - przyjmuj kolejne **6-12 mc** po remisji
  • 3. **Stopniowa redukcja** przy odstawianiu (25% co 2 tygodnie) - zespół discontinuation
  • 4. **Pierwsze 2 tygodnie** - możliwe zwiększenie myśli samobójczych u <25 r.ż. - monitoring

Więcej: [[asertin]], [[lexapro]], [[dulsevia]], [[depresja-leki-przeciwdepresyjne]].

ADHD u dorosłych - leki I rzutu

**ADHD u dorosłych** jest często niezdiagnozowane - szacuje się **4-5% populacji** (1,5 mln Polaków). Diagnostyka wymaga wywiadu klinicznego + testów (np. **ASRS-v1.1** screening, **DIVA-5** wywiad).

**Główne leki:**

  • | Lek | Substancja | Klasa | Dawka | Cena/mc |
  • |---|---|---|---|---|
  • | **[[concerta]]** | Metylofenidat OROS | Psychostymulant XR | 18-72 mg 1×/d | 80-200 zł |
  • | **[[medikinet]] CR** | Metylofenidat | Psychostymulant SR | 10-60 mg 1-2×/d | 60-150 zł |
  • | **[[vyvanse]]** | Lisdeksamfetamina | Psychostymulant prodrug | 30-70 mg 1×/d | 200-450 zł |
  • | **[[strattera]]** | Atomoksetyna | NRI (niestymulujący) | 40-100 mg 1×/d | 250-450 zł |
  • *Wybór leku:**
  • **Concerta** - najczęściej I rzut, dobre dla dorosłych, profil 12h
  • **Vyvanse** - najdłuższy efekt 12-14h, mniejsze ryzyko nadużycia, **refundowany 30%**
  • **Strattera** - gdy stymulanty przeciwwskazane (bezsenność, lęk, sercowo-naczyniowe)
  • **Wellbutrin SR** - off-label ADHD + depresja jednocześnie

**Stymulanty są substancjami kontrolowanymi (wykaz N w Polsce)** - recepta **Rpw** (recepta różowa, do pożytku własnego), max 30 dni terapii na jedną receptę. **E-recepta na ADHD** wymaga: 1) diagnoza psychiatry stacjonarnego, 2) kontynuacja terapii - psychiatra online może wystawić receptę kontynuującą.

  • *Skutki uboczne stymulantów:**
  • Bezsenność (przyjmuj rano!)
  • Spadek apetytu, masy ciała
  • Wzrost tętna o 5-10 BPM, RR o 3-7 mmHg
  • Pobudzenie, drażliwość
  • Rzadko - zaostrzenie tików, lęku, psychozy

Więcej: [[concerta]], [[strattera]], [[vyvanse]], [[adhd-u-dorosłych]].

Bezsenność - co stosować i czego unikać

**Bezsenność** dotyczy **30-50% dorosłych Polaków** w danym roku. **Wytyczne AASM 2024** + **EAS 2023** wyróżniają:

**I rzut - niefarmakologiczny:** - **CBT-I** (terapia poznawczo-behawioralna bezsenności) - **najskuteczniejsza w przewlekłej bezsenności**, refundowana NFZ w 2026 - Higiena snu, ograniczenie czasu w łóżku, kontrola bodźców - **Melatonina 0,5-5 mg** 1-2 h przed snem (Melatonin, Melatomid) - najbezpieczniejsza, OTC, **brak uzależnienia**

**II rzut - farmakoterapia:**

| Lek | Klasa | Dawka | Profil bezpieczeństwa | |---|---|---|---| | **[[trittico-cr-75]]** | Trazodon (antydepresant) | 50-150 mg | Bezpieczny przewlekle, nie uzależnia | | **[[hydroxyzinum]]** | Antyhistaminik H1 | 25-50 mg | OK do 7-14 dni, senność rano | | **Mirtazapina** | NaSSA antydepresant | 7,5-15 mg | Bezpieczna, ale przybieranie na wadze | | **Doxepin** | TCA | 3-6 mg | Brak uzależnienia, mało skutków |

**III rzut - BENZODIAZEPINY i Z-leki (OGRANICZONE):** - **Stilnox/Sanval** (zolpidem) 5-10 mg - max 4 tygodnie! - **Imovane** (zopiklon) 7,5 mg - max 4 tygodnie! - **Estazolam, Lorafen, Xanax** - **nie w bezsenności** poza krótkookresowymi sytuacjami stresowymi (max 7-14 dni!)

**UZALEŻNIAJĄ od 2-4 tygodni** Wytyczne EAS 2023 mówią wprost: **benzodiazepiny i Z-leki nie powinny być stosowane >4 tygodni w bezsenności**.

  • *Czego unikać:**
  • Długoterminowe nasenne BZD/Z-leki - uzależnienie, tolerancja, zaburzenia pamięci
  • Sezonowe odstawienia + powroty - pogarsza problem
  • Alkohol "na sen" - pogarsza jakość snu, łatwo uzależnia

Więcej: [[trittico-cr-75]], [[hydroxyzinum]], [[bezsenność-leki]], [[melatonina-czy-wystarczy]].

Zaburzenia lękowe - SSRI + hydroksyzyna

**Zaburzenia lękowe** to **najczęstsza kategoria zaburzeń psychicznych** w Polsce - **GAD, fobia społeczna, agorafobia, lęk paniczny, OCD, PTSD**. Razem **2-3 mln pacjentów**.

**Wytyczne NICE 2024:**

**1. Łagodny GAD/lęk** → CBT, [[hydroxyzinum]] doraźnie 25-50 mg **2. Umiarkowany/silny GAD** → **SSRI: sertralina ([[asertin]]) 50-200 mg, escitalopram ([[lexapro]]) 10-20 mg** **3. Lęk paniczny** → [[asertin]] 25-50 mg start (lęk wzrasta przy starcie!) → 50-200 mg **4. OCD** → SSRI w **wysokich dawkach** (sertralina 200 mg, escitalopram 20 mg, fluoksetyna 60 mg) **5. PTSD** → sertralina, paroksetyna (jedyne zarejestrowane) **6. Fobia społeczna** → sertralina, escitalopram, wenlafaksyna SR

**Hydroksyzyna ([[hydroxyzinum]])** - pierwszy bezpieczny lek "uspokajający": - 25 mg 3-4×/d w lęku - Nie uzależnia (w przeciwieństwie do benzodiazepin!) - Działa też przeciwbólowo, przeciwhistaminowo - Skutek uboczny: senność, suchość w ustach - **Ostrzeżenie EMA 2015** o wydłużeniu QT - sprawdź EKG przy >100 mg/d lub kardiologicznych chorobach

  • *Benzodiazepiny (Xanax, Lorafen, Relanium, Estazolam):**
  • TYLKO krótko (max **2-4 tygodnie**!) w sytuacjach kryzysowych
  • Uzależniają od 2-4 tygodni regularnego stosowania
  • **nie w lęku przewlekłym** - SSRI są lepszym wyborem długoterminowym

**Buspiron** (Spamilan) - alternatywa, działa po 2-4 tygodniach, nie uzależnia, ale mniej skuteczny niż SSRI.

Więcej: [[hydroxyzinum]], [[asertin]], [[zaburzenia-lekowe-leczenie]].

E-recepta psychiatryczna - co możliwe online

**Konsultacja psychiatryczna online** na ereceptaonline24.pl - **89 zł**, recepta w 30 minut.

**Co MOŻNA przez e-receptę:** - **Kontynuacja terapii antydepresyjnej** - SSRI ([[asertin]], [[lexapro]]), SNRI ([[dulsevia]]) po pierwszej wizycie psychiatry stacjonarnego - **Drobne korekty dawek** - np. Zwiększenie sertraliny z 50 na 100 mg - **Recepta na hydroksyzynę** w lęku łagodnym/umiarkowanym - **Trittico CR 75** na bezsenność - **Kontynuacja ADHD** - [[concerta]], [[medikinet]], [[strattera]] po diagnozie psychiatry stacjonarnego - **Recepta na melatoninę 5 mg** (forma na receptę)

  • *Co WYMAGA wizyty psychiatrycznej stacjonarnej:**
  • **Pierwsze rozpoznanie depresji** ciężkiej z myślami samobójczymi
  • **Pierwsza diagnoza ADHD** u dorosłych - wymagana strukturalna ocena (DIVA-5, ASRS-v1.1)
  • **Choroba afektywna dwubiegunowa** - stabilizatory wymagają monitorowania (lit - poziom krwi!)
  • **Psychoza, schizofrenia** - neuroleptyki wymagają fizycznej oceny
  • **Benzodiazepiny do długiego stosowania** - ostrożne (uzależnienie)
  • **Recepty Rpw** (kontrolowane - stymulanty, niektóre opioidy) - ograniczenia online
  • *Czerwone flagi (NIE online, do SOR/112):**
  • **Myśli samobójcze aktywne** + plan
  • **Psychoza ostra** (omamy, urojenia)
  • **Zachowania agresywne**
  • **Ostre objawy odstawienne** (drgawki!) z alkoholu, BZD

Konsultacja na ereceptaonline24.pl: **89 zł, recepta w 30 minut** od potwierdzenia płatności.

Leki w tej kategorii

Najczęściej zadawane pytania

Jak długo trzeba brać antydepresanty (SSRI)?
**Wytyczne NICE 2022 + APA 2022:** Pierwszy epizod depresji - kontynuuj **min. 6-12 miesięcy po remisji objawów**. Drugi epizod - min. 2 lata. Trzeci epizod lub przewlekła depresja - **dożywotnio** (lub min. 5 lat). Odstawianie zawsze **stopniowo** - 25% dawki co 2 tygodnie (lub wolniej przy paroksetynie). Zbyt szybkie odstawienie = **zespół discontinuation**: dreszcze, "elektryczne wstrząsy", nudności, lęk, bezsenność. **Nie odstawiaj samodzielnie** - porozmawiaj z lekarzem o planie redukcji.
Czy konsultacja psychiatryczna online jest legalna i bezpieczna?
Tak. Całkowicie legalna i bezpieczna w odpowiednich sytuacjach. Ustawa o świadczeniach zdrowotnych dopuszcza telemedycynę psychiatryczną od 2019 r. Lekarz na ereceptaonline24.pl: licencjonowany psychiatra z polskim PWZ, ubezpieczenie OC, dokumentacja zgodna z RODO. **Ograniczenia online:** pierwsze rozpoznanie ciężkiej depresji z myślami samobójczymi, psychoza, ADHD pierwsza diagnoza (wymagana ocena DIVA-5/ASRS - można online, ale wielu psychiatrów woli stacjonarnie), choroba afektywna dwubiegunowa nowo rozpoznana, recepty na silne kontrolowane substancje (Rpw). **Najlepsze do online:** kontynuacja terapii znaną, drobne korekty dawek, hydroksyzyna w lęku łagodnym, trittico na bezsenność.
Czy mogę dostać e-receptę na Asertin online?
Tak. W trybie kontynuacji terapii. Jeśli rozpocząłeś leczenie u psychiatry stacjonarnego i potrzebujesz przedłużenia [[asertin]] (sertralina) - lekarz online wystawi receptę w 30 minut po teleporadzie. **Pierwsze włączenie SSRI** też możliwe online dla pacjentów z dobrze rozpoznanymi objawami depresji lub lęku, **bez myśli samobójczych** i **bez chorób psychicznych w wywiadzie**. Konsultacja **89 zł**, recepta w 30 minut. **NIE** wystawiamy: pacjentom z aktywnymi myślami samobójczymi (skierowanie na izbę przyjęć!), chorobą afektywną dwubiegunową (SSRI bez stabilizatora może wywołać manię!), dzieciom <18 r.ż. (wymagana wizyta stacjonarna i zgoda rodzica).
Czy SSRI uzależniają?
Nie. SSRI/SNRI nie uzależniają w sensie klasycznym. Nie powodują głodu (cravingu), eskalacji dawki ani zachowań poszukujących leku. Jednak powodują **zależność fizjologiczną** - organizm przyzwyczaja się do działania na receptory serotoninergiczne. Nagłe odstawienie → **zespół discontinuation** (objawy odstawienne): zawroty głowy, dreszcze, "elektryczne wstrząsy", nudności, lęk, bezsenność, koszmary. **Najgorsze:** paroksetyna, wenlafaksyna (krótki T½). **Najłagodniejsze:** fluoksetyna (długi T½ = "samowyfaza"). **Rozwiązanie:** zawsze stopniowa redukcja - 25% dawki co 2 tygodnie (lub wolniej u wrażliwych). To **nie jest uzależnienie**, ale efekt fizjologiczny - wymagający respektowania.
Czy mogę pić alkohol biorąc SSRI?
**Lekarze odradzają, ale niewielkie ilości okazjonalnie są względnie bezpieczne.** SSRI ([[asertin]], [[lexapro]], fluoksetyna) **nie wchodzą w farmakologiczną interakcję** z alkoholem jak np. MAOI czy benzodiazepiny. **Jednak:** 1) Alkohol pogarsza depresję - efekt depresyjny po 24-48h, 2) Zwiększa senność, splątanie, zaburzenia koordynacji, 3) Może maskować/wzmacniać myśli samobójcze (alkohol obniża hamowanie!). **Bezwzględne przeciwwskazania:** trazodon ([[trittico-cr-75]]) + alkohol - nadmierna sedacja, hipotonia. Mirtazapina + alkohol - silna sedacja. SNRI ([[dulsevia]]) + alkohol - hepatotoksyczność. **Praktyka kliniczna:** sporadyczne 1-2 lampki wina OK, regularne picie >7 j./tydzień nie - sabotuje leczenie.
Czy psychiatra online wystawi receptę na ADHD (Concerta, Strattera)?
Tak. W trybie kontynuacji terapii. Pierwsza diagnoza ADHD u dorosłych zwykle wymaga **stacjonarnej wizyty psychiatrycznej** z ustrukturyzowaną oceną (DIVA-5, ASRS-v1.1, wywiad rozwojowy, wykluczenie innych chorób psychicznych). **Po pierwszej diagnozie i ustaleniu dawki - psychiatra online może wystawić e-receptę** na [[concerta]], [[medikinet]], [[vyvanse]], [[strattera]]. **Ograniczenia:** Recepta **Rpw** (kontrolowana, do pożytku własnego, różowa) - max **30 dni leczenia** na recepcie. Stymulanty (Concerta, Medikinet, Vyvanse) - substancje kontrolowane wykazu N. Konsultacja online psychiatryczna **89 zł**, recepta w 30 minut.
Co lepsze na bezsenność - Trittico czy Hydroxyzinum?
**[[trittico-cr-75]] (trazodon)** - lepsza długoterminowo (>2 tygodnie). NIE uzależnia, nie powoduje tolerancji, działa też przeciwdepresyjnie w wyższych dawkach. Dawka nasenna 50-100 mg 1 h przed snem. Skutki: lekka senność rano, suchość w ustach, rzadko priapizm (>2-3% mężczyzn - pilne zgłoszenie!). **[[hydroxyzinum]] (hydroksyzyna)** - lepsza krótkookresowo (do 7-14 dni), antyhistaminik + uspokajający. NIE uzależnia. Dawka 25-50 mg. Skutki: senność rano (długi T½ 20-25 h!), suchość w ustach, ostrzeżenie EMA o QT. **Wybierz Trittico** dla bezsenności przewlekłej + depresji. **Wybierz Hydroxyzinum** dla bezsenności okazjonalnej (po stresie, w lęku). **Nie wybieraj** Stilnox/Sanval (zolpidem) ani Imovane (zopiklon) długoterminowo - uzależniają w 2-4 tygodnie!
Czy dzieci mogą brać leki psychiatryczne?
Tak. Ale z ostrożnością i pod nadzorem psychiatry dziecięcego. **Leki dopuszczone w Polsce dla dzieci:** **Fluoksetyna** - od 8 r.ż. W depresji (jedyny SSRI z rejestracją pediatryczną), **Sertralina ([[asertin]])** - od 6 r.ż. W OCD, **Metylofenidat ([[concerta]], Medikinet)** - od 6 r.ż. W ADHD, **Atomoksetyna ([[strattera]])** - od 6 r.ż. W ADHD, **Hydroksyzyna** - od 1 r.ż. W lęku/bezsenności, **Melatonina** - bezpieczna od 2 r.ż. **Ostrożność:** SSRI u <25 r.ż. - czarna ramka FDA o ryzyku myśli samobójczych w pierwszych tygodniach. Monitoring obowiązkowy! **Konsultacja online dla dzieci** - ereceptaonline24.pl **nie prowadzi** konsultacji psychiatrycznych dla pacjentów <18 r.ż. - wymagana wizyta stacjonarna i zgoda rodzica.
Ile czeka się na psychiatrę w Polsce na NFZ?
**Średnio 3-6 miesięcy w 2026 r.** (dane NFZ) - w niektórych regionach (Warmia, Mazury) **nawet 12-18 miesięcy**. **Alternatywy:** 1) **Prywatna wizyta psychiatryczna stacjonarna** - 200-400 zł, dostępna w ciągu 1-2 tygodni, 2) **Konsultacja psychiatryczna online** (ereceptaonline24.pl) - **89 zł, dostępna w 30 minut**, idealna do kontynuacji terapii, drobnych korekt dawek, łagodnej depresji/lęku, 3) **Centrum Zdrowia Psychicznego** (CZP) - refundowane NFZ, szybsze niż klasyczna poradnia, w wielu miastach. Pierwsza diagnoza ciężkiej depresji, ADHD, schizofrenii - wymaga psychiatry stacjonarnego (prywatny lub CZP). **Telefon zaufania** w kryzysie: **800 70 22 22** (24/7, bezpłatny), **112** w sytuacji zagrożenia życia.
Czy SSRI wpływają na funkcje seksualne?
Tak. To jest .najczęstszy** powód odstawienia SSRI** (do 60% pacjentów!). Objawy: **zaburzenia erekcji**, **opóźniony orgazm/anorgazmia**, **obniżone libido**. Dotyczy wszystkich SSRI. **Co zrobić:** 1) **Poczekaj 4-8 tygodni** - u 30% pacjentów zaburzenia ustępują z czasem, 2) **Zmień SSRI** - z paroksetyny na [[asertin]] (mniej seksualnych objawów) lub na inną klasę (mirtazapina, bupropion), 3) **[[wellbutrin]] (bupropion)** - często dodawany do SSRI; **POPRAWIA** funkcje seksualne, 4) **Sildenafil (Viagra), tadalafil (Cialis)** - można dodać u mężczyzn, 5) **Czasowe odstawienie** "drug holiday" 2-3 dni przed planowanym współżyciem - kontrowersyjne, nie zalecane przy paroksetynie. **Nie odstawiaj SSRI samodzielnie** Porozmawiaj z lekarzem o opcjach.
Czy ChAD (choroba afektywna dwubiegunowa) leczy się online?
**Nie w trybie pierwszej diagnozy. TAK w trybie kontynuacji terapii.** ChAD wymaga **dokładnej diagnozy** psychiatrycznej (typ I vs II, epizody manii/hipomanii), **wykluczenia chorób somatycznych** (tarczyca, narkotyki, leki), **monitoringu poziomu lit/walproinian we krwi** - wszystko najlepiej w warunkach stacjonarnych. **Wytyczne CANMAT 2018 + ISBD 2022** rekomendują: pierwsza diagnoza ChAD wymaga psychiatry stacjonarnego, hospitalizacji w epizodzie manii ciężkiej, monitoringu litu (poziom 0,6-1,2 mEq/L), funkcji tarczycy, nerek. **Online OK:** kontynuacja stabilizatora (lit, walproinian, lamotrygina, kwetiapina), drobne korekty dawek, recepta po wcześniejszej wizycie stacjonarnej. **Ważne:** **nie dawaj sam SSRI w ChAD** - może wywołać manię! Zawsze najpierw stabilizator nastroju.
Czy hydroksyzyna jest uzależniająca?
Nie. Hydroksyzyna nie uzależnia. [[hydroxyzinum]] (Atarax, Hydroksyzyna VP) to **antyhistaminik H1 pierwszej generacji** z dodatkowym działaniem uspokajającym, ANTI-lękowym i przeciwbólowym. **Nie działa na receptory GABA** (jak benzodiazepiny), więc **nie powoduje tolerancji**, **nie powoduje uzależnienia psychicznego/fizjologicznego**, **nie wywołuje zespołu odstawiennego**. Można stosować przewlekle. **Jednak:** Niedawno (2015) EMA wydała ostrzeżenie o **ryzyku wydłużenia QT** - przy dawkach >100 mg/d lub u pacjentów z chorobami sercowymi/elektrolitami zaleca się **EKG przed włączeniem**. Bezpieczne dawki: 25-50 mg w lęku (3-4×/d), 25 mg przed snem w bezsenności. Najczęstsze skutki: senność rano (długi T½ 20-25 h!), suchość w ustach, zaparcia.